To Top
07:28 Πέμπτη
2 Απριλίου 2020
Επόμενο
Προηγούμενο
Επιστρέψτε στον ποταμό τον χώρο του
ΑΡΧΙΚΗΑΠΟΨΕΙΣΑΡΘΡΑ ΣΤΟΝ "Φ" • Επιστρέψτε στον ποταμό τον χώρο του
  10 Ιανουαρίου 2020, 10:25 πμ  
Η έντονη βροχόπτωση των τελευταίων ημερών και οι υπερχειλίσεις φραγμάτων οδήγησαν αναπόφευκτα σε πλημμύρες εντός κατοικημένων περιοχών, με καθοριστικό ρόλο να παίζει ο ανθρώπινος παράγοντας, επεμβαίνοντας αυθαίρετα σε κοίτες ποταμών. Παρεμβάσεις που αλλοιώνουν τη φυσική ροή και δεν δίνουν χώρο στα νερά του ποταμού να οδηγηθούν προς τη θάλασσα. Αποτέλεσμα να βλέπουμε υποχωρήσεις δρόμων, ποτάμια να διασχίζουν κατοικημένες περιοχές, να πλημμυρίζουν γεφύρια, να κλείνουν δρόμοι λόγων υπερχειλίσεων, να καταρρέουν τείχη αντιστήριξης και να συμβαίνουν καταστροφές σε οικίες και περιουσίες.  Το μόνο θετικό ότι δεν υπήρξαν θάνατοι που να οφείλονται στις πλημμύρες και μετρούμε μόνο σημαντικές υλικές ζημιές. Το ερώτημα που τίθεται είναι κατά πόσο θα μπορούσαν να προβλεφθούν όλα αυτά και να ληφθούν προληπτικά μέτρα ώστε να αποτραπούν οι αρνητικές αυτές συνέπειες. 

Η απάντηση είναι ναι, αλλά δυστυχώς, παρά το γεγονός ότι όλες οι περιοχές που έχουν πλημμυρίσει αυτές τις ημέρες είναι οι ίδιες που πλημμυρίζουν κατά καιρούς και είναι καταγραμμένες από τις αρμόδιες Αρχές, εντούτοις, κανείς δεν τολμά να λάβει ουσιαστικά μέτρα. Ακόμα και σήμερα βλέπουμε να ασκούνται πιέσεις για κατάργηση αργακιών και νομιμοποίηση αυθαίρετων επεμβάσεων σε κοίτες ποταμών. Για να προστατευθούν, όμως, οι παρανομίες, ο φορολογούμενος καλείται να συνεισφέρει σε αντιπλημμυρικά έργα εκατομμυρίων ευρώ για υπόγειους ποταμούς και τεχνητές λίμνες ανάσχεσης.  Αυτό που δεν είδαμε είναι να μπει μια αρμόδια Αρχή μπροστά, να βρει στήριξη από την εκάστοτε Κυβέρνηση και να λάβει μέτρα για το αυτονόητο: Να δοθεί χώρος στον ποταμό διατηρώντας φυσική την κοίτη και όχι να κατασκευάζουν προστατευτικούς τοίχους μέσα σε αυτόν καταργώντας την παρόχθια ζώνη.  Άλλωστε, η κοίτη των ποταμών και η παρόχθια ζώνη, οι οποίες βρίσκονται σε χαμηλότερο υψόμετρο από τη γύρω περιοχή λόγω των διεργασιών διάβρωσης χιλιάδων χρόνων από τις ροές του ποταμού, λειτουργούν ως φυσικός χώρος ανάσχεσης, αποθήκευσης και απομάκρυνσης των πλημμυρικών ροών προστατεύοντας έτσι τις γύρω περιοχές από πλημμύρες. 

Περιοχές οι οποίες εκ φύσεως πλημμυρίζουν συχνά και θα έπρεπε να διατηρηθούν χωρίς αναπτύξεις, ώστε να περιοριστούν οι ζημιές και οι κίνδυνοι σε περίπτωση ακραίων πλημμυρικών φαινομένων.

Το Τμήμα Αναπτύξεως Υδάτων ετοίμασε μελέτες με τις πιο επιρρεπείς περιοχές στην Κύπρο, με χάρτες πλημμυρικής επικινδυνότητας.  Στα πλαίσια αυτά καταγράφηκαν και οι σημαντικότερες αιτίες που οδηγούν στις πλημμύρες στην Κύπρο. Μεταξύ άλλων αναφέρεται η αδυναμία της κοίτης να παροχετεύσει την πλημμυρική αιχμή, ακόμα και όταν η κοίτη δεν έχει υποστεί πιέσεις. Καταγράφονται στενώσεις της κοίτης σε επιμέρους τμήματα λόγω διάφορων πιέσεων, όπως οικιστικών, σε συνδυασμό με τη σημαντική φυτοκάλυψη κατά τόπους. Δεν μπορεί κανείς να αγνοήσει τον κακό ή μη ικανοποιητικό σχεδιασμό τεχνικών έργων οδικών αξόνων όπως οχετοί, γέφυρες, με συχνές διελεύσεις και με ανεπαρκή διατομή και σε κάποιες περιπτώσεις απουσία των έργων συναρμογής. Η κάλυψη της κοίτης για την εξυπηρέτηση αστικών χρήσεων, όχι όμως με την κατάλληλη διάταξη, είναι αιτία που εξετάζεται, όπως και η διακοπή της συνέχειας της κοίτης των ρεμάτων λόγω διαφόρων ανθρωπογενών πιέσεων.  Άλλες αιτίες είναι η ασαφής κοίτη χωρίς διαμορφωμένη διατομή με πρανή, η ενσωμάτωση κοίτης στον αστικό ιστό και η αποσπασματική αντιπλημμυρική προστασία. Σημαντικότερη επίπτωση των πλημμυρών στην Κύπρο είναι η κατάκλυση από όμβρια κυρίως αστικών περιοχών με σημαντικό οικονομικό και κοινωνικό κόστος. 

Επιπλέον, παρατηρούνται υπερχειλίσεις τεχνικών έργων οδικών διελεύσεων με κίνδυνο παράσυρσης οδηγών και οχημάτων σε περιπτώσεις αιφνίδιων πλημμυρών. Φαινόμενα με τα οποία ήρθε αντιμέτωπη τις τελευταίες ημέρες και η Πυροσβεστική Υπηρεσία η οποία κλήθηκε να απεγκλωβίσει οδηγούς από αυτοκίνητα τα οποία βρέθηκαν σε πλημμυρισμένους δρόμους ή ακόμα και να σώσει ζώα συντροφιάς τα οποία οι ιδιοκτήτες τους παραμέλησαν σε πρόχειρα παραπήγματα σε κοίτες ποταμών.  Επομένως, για την πρόληψη και διαχείριση πλημμυρικών γεγονότων πρέπει να ληφθούν αντιπλημμυρικά έργα για τη μείωση των κινδύνων, έτσι ώστε να μη θρηνούν όλοι επί ερειπίων και να τρέχουν για αποκατάσταση και υποστήριξη των πληγέντων περιοχών.

anikolaou@phileleftheros.com
Σχολιάστε ή διαβάστε πατώντας εδώ...